EA puanında yük şöyle dağılır: yüzde 40 TYT, yüzde 60 AYT. AYT'nin içinde Matematik yaklaşık yüzde 30, Türk Dili ve Edebiyatı yüzde 18, Tarih-1 yüzde 7, Coğrafya-1 yüzde 5. EA adayı AYT'de 40 matematik ve 40 soruluk Türk Dili ve Edebiyatı–Sosyal Bilimler-1 testini çözer; 180 dakikada 80 soru.
Ağırlıklar ne söylüyor?
| AYT testi | Soru | EA'ya katkı | Ortalama doğru (2026) |
|---|---|---|---|
| Matematik | 40 | %30 | 7,1 |
| Türk Dili ve Edebiyatı | 24 | %18 | 6,5 |
| Tarih-1 | 10 | %7 | 2,9 |
| Coğrafya-1 | 6 | %5 | 1,9 |
Matematik, AYT'deki dört testin içinde tek başına diğer üçünün toplamına yakın bir ağırlığa sahip. Ama soru başına düşen ağırlığa bakınca tablo değişiyor: Coğrafya-1'in 6 sorusu yüzde 5 taşıyor, yani soru başına ağırlık matematikle neredeyse aynı. Tarih-1 ve Edebiyat'ta da soru başına ağırlık matematiğe yakın. Sonuç: EA'da her testte her net değerli; hangi teste öncelik vereceğin, hangisinde net artışının sana daha ucuza geleceğine bağlı.
EA'daki rekabet
ÖSYM'nin 2026 dağılımında EA'da 400 puanın üstünde yalnızca 4.545 aday vardı; SAY'da bu sayı 58.728. 320 puanın üstünde EA'da 89.520, 280'in üstünde 210.499 aday. EA'da rekabet orta ve orta-üst puan bantlarında yoğunlaşıyor ve bu bantlarda bir iki netlik fark binlerce sıralama ediyor. Bu yüzden EA adayı için "zayıf dersi tamamen bırakmak" çok pahalı bir karar.
Matematik: EA adayının belirleyici testi
EA adaylarının önemli kısmı AYT Matematik'te düşük net yapıyor. Bu, matematikte 15-20 net yapan bir EA adayının, aynı netleri yapamayan rakiplerinin belirgin biçimde önüne geçtiği anlamına geliyor. Önerilen yaklaşım:
- TYT Matematik'i önce sağlamlaştır; AYT'nin "TYT'nin ileri düzeyi" olan soruları en ucuz netlerdir.
- Trigonometri ve logaritma kısa ve kuralları belirli; mutlaka çalış.
- Türev ve integralin temel soru tiplerini hedefle.
Ayrıntılı sıra AYT Matematik rehberinde.
Türk Dili ve Edebiyatı (24 soru)
AYT Edebiyat konuları kabaca üç bloğa ayrılır:
- Edebiyat bilgisi ve türler: şiir bilgisi (nazım biçimleri, ölçü, uyak), söz sanatları, edebî türler (roman, hikâye, tiyatro, deneme, makale vb.).
- Edebiyat tarihi: İslamiyet öncesi Türk edebiyatı, geçiş dönemi, divan edebiyatı, halk edebiyatı, Tanzimat, Servetifünun, Fecriati, Milli Edebiyat, Cumhuriyet dönemi edebiyatı ve akımlar.
- Metin ve anlam: TYT'deki paragraf becerisinin edebî metinlerdeki karşılığı.
Edebiyat tarihi en çok ezber gerektiren kısım ve öğrencilerin en çok zaman kaybettiği yer. Uzun yazar-eser listelerini tekrar tekrar okumak yerine, her dönemin 4-5 temsilcisini ve bu temsilcilerin dönemin özelliklerini nasıl yansıttığını öğrenmek daha verimli. Yazar-eser eşleştirmesi için de en etkili yöntem kendini test etmek: eser adını gör, yazarı bakmadan söyle; yanlış yaptıklarını ertesi gün tekrar sor.
Tarih-1 (10 soru) ve Coğrafya-1 (6 soru)
Tarih-1, TYT tarihin devamı: Osmanlı'nın yükseliş, duraklama, gerileme ve dağılma dönemleri, 20. yüzyılda dünya ve Türkiye, Kurtuluş Savaşı ve Atatürk dönemi, çağdaş Türk ve dünya tarihi. Coğrafya-1 ise ekosistem, nüfus politikaları, ekonomik faaliyetler, Türkiye'nin coğrafi bölgeleri ve küresel ortam gibi konuları kapsar.
Bu iki testin ortak bir avantajı var: TYT Sosyal'deki tarih ve coğrafya konularıyla doğrudan bağlantılılar. TYT ve AYT sosyal çalışmasını aynı blokta yürütmek (örneğin 9. sınıf tarihin hemen ardından Osmanlı'ya geçmek) hem tekrar sağlar hem zaman kazandırır. TYT tarafı TYT Sosyal rehberinde.
EA adayı için haftalık zaman dağılımı
Haftada 40 saat çalışan bir EA adayı için bir başlangıç noktası. Kendi netlerine göre oynamak gerekiyor:
| Alan | Haftalık saat | Not |
|---|---|---|
| TYT Matematik + Geometri | 8 | AYT Matematik'in temeli |
| AYT Matematik | 8 | Trigonometri, logaritma, temel türev-integral |
| TYT Türkçe | 4 | Günlük paragraf rutini |
| AYT Edebiyat | 6 | Edebiyat tarihi ve şiir bilgisi |
| Tarih (TYT + AYT-1) | 4 | Dönem dönem, neden-sonuç zinciriyle |
| Coğrafya (TYT + AYT-1) | 3 | Harita ve grafik okuma dahil |
| TYT Felsefe, Din, Fen | 3 | TYT netini tamamlayan kısa oturumlar |
| Deneme ve analiz | 4 | Hafta sonu |
Dağılımın yarısına yakını matematiğe gidiyor; bu bilinçli bir tercih. Matematik netin Türkiye ortalamasının iki katını geçtikten sonra (TYT'de 15, AYT'de 14-15 civarı) bu oranı sözel testler lehine kaydırmak mantıklı olabilir. Karar için ders bazında hedef tablonu kullan; yöntem hedef net belirleme yazısında.
Kaynaklar
- ÖSYM, 2026 YKS Kılavuzu: EA puan türünde testlerin yaklaşık katkı oranları.
- ÖSYM, 2026-YKS Sayısal Bilgiler: AYT test ortalamaları ve EA puan dağılımı.
- MEB, ortaöğretim Türk dili ve edebiyatı, tarih ve coğrafya öğretim programları.
İlk yayın: 29 Ekim 2026. Son kontrol: 29 Ekim 2026. Bir hata görürsen bize yaz, kaynağıyla birlikte düzeltelim.