OBP hesaplayıcı
OBP nasıl hesaplanır?
Ortaöğretim başarı puanı (OBP), lise diploma notunun yerleştirme puanına dönüştürülmüş hâli. ÖSYM bu hesabı kendisi yapar; diploma notunu MEB'den alır, adayın ayrıca bir şey bildirmesi gerekmez. İki adım var:
- Diploma notu × 5 = OBP. 100 üzerinden not verildiği için OBP 250 ile 500 arasında olur. Diploma notu 50'nin altında hesaplanmaz.
- OBP × 0,12 = yerleştirme puanına katkı. Bu sayı her puan türünün ham puanına eklenir. Katkı en az 30 (diploma notu 50), en fazla 60 (diploma notu 100) puandır.
Diploma notuna göre katkı tablosu
| Diploma notu | OBP | Katkı (0,12) | Katkı (0,06) |
|---|---|---|---|
| 50 | 250 | 30,0 | 15,0 |
| 60 | 300 | 36,0 | 18,0 |
| 70 | 350 | 42,0 | 21,0 |
| 75 | 375 | 45,0 | 22,5 |
| 80 | 400 | 48,0 | 24,0 |
| 85 | 425 | 51,0 | 25,5 |
| 90 | 450 | 54,0 | 27,0 |
| 95 | 475 | 57,0 | 28,5 |
| 100 | 500 | 60,0 | 30,0 |
Tablonun okunması gereken satırı uçlar değil, farklar: her 10 puanlık diploma farkı yerleştirme puanında 6 puan eder. Diploma notu 75 olan bir öğrenciyle 90 olan bir öğrenci arasındaki fark 9 puan. Bu, sınavda birkaç ek netle kapanabilecek bir fark.
Diploma notu ne kadar önemli?
Hem tahmin edildiğinden az hem de tahmin edildiğinden fazla. Az, çünkü OBP herkese en az 30 puan veriyor ve adayların büyük çoğunluğunun diploma notu dar bir aralıkta toplanıyor; aradaki fark çoğunlukla 5–10 puanı geçmiyor. Fazla, çünkü yoğun rekabetin olduğu puan bantlarında birkaç puan binlerce sıralama demek olabiliyor. Özellikle sıralamanın sıkıştığı orta ve üst-orta bantlarda (örneğin SAY'da 350–450 arası) bir puanlık fark sıralamada yüzlerce kişilik kaymaya karşılık gelebilir.
Pratik sonuç: 11. sınıftaysan okul notlarını ihmal etmek, ilerde sınavda kapatman gereken fazladan birkaç net demek. 12. sınıftaysan diploma notunun büyük kısmı zaten belli; son yılın notları ortalamayı sınırlı ölçüde değiştirir, bu yüzden okul ile YKS arasında zaman paylaştırırken YKS'yi önde tutmak çoğu zaman daha kârlı.
0,06 kuralı: kimin katsayısı yarıya iner?
Bir önceki yılın YKS'sinde merkezî yerleştirmeyle ya da özel yetenek sınavıyla bir yükseköğretim programına yerleşen adayın OBP katsayısı 0,12'den 0,06'ya düşer. Bu kural yerleşmenin kendisine bağlıdır; kayıt yaptırıp yaptırmaman, sonra kaydını sildirmen sonucu değiştirmez. Kontenjansız açıköğretim programlarına yerleşme bu kuralın dışında tutulur. Tercih yapıp hiçbir yere yerleşemeyenler ve hiç tercih yapmayanlar 0,12 katsayısını korur.
Kuralın istisnaları ve ayrıntıları her yıl ÖSYM kılavuzunda yeniden yayımlanır. Kesin durumundan emin değilsen kılavuzun "Ortaöğretim Başarı Puanı" bölümünü oku; bu araç genel kuralı hesaplar.
Sık sorulanlar
Diploma notumu nereden öğrenirim?
Mezunsan e-Devlet'teki "Lise Diploma Bilgisi Sorgulama" hizmetinden ya da diplomandan. Henüz mezun olmadıysan e-Okul'daki yılsonu ortalamaların ağırlıklı ortalaması yaklaşık bir değer verir; kesin not, mezuniyetten sonra kesinleşir.
OBP her puan türüne eklenir mi?
Evet. Aynı katkı SAY, EA, SÖZ, DİL ve TYT yerleştirme puanlarının hepsine eklenir.
Meslek lisesi mezunları için farklı bir kural var mı?
Alanıyla ilgili ön lisans programlarına sınavsız geçiş gibi özel düzenlemeler ayrıca uygulanır. Bu araç genel YKS kuralını hesaplar; özel durumlar için o yılın kılavuzuna bak.
Notumu yükseltmek için sınava tekrar girebilir miyim?
Diploma notu mezuniyetle kesinleşir. Bazı durumlarda not yükseltme için açık lise gibi yollar konuşulsa da bunun YKS'deki karşılığı birkaç puanla sınırlı; aynı emeği net artırmaya harcamak çoğu zaman daha verimli.
Kaynaklar
- ÖSYM, 2026 YKS Kılavuzu, ortaöğretim başarı puanının hesaplanması ve yerleştirme puanına katılması.
- ÖSYM, YKS kılavuzu: önceki yıl yerleşen adaylar için OBP katsayısının yarıya indirilmesi kuralı ve istisnaları.
İlk yayın: 29 Ekim 2026. Son kontrol: 29 Ekim 2026. Bir hata görürsen bize yaz, kaynağıyla birlikte düzeltelim.